Bà Peterson là một người đàn bà dè dặt và bà đã trả lời lá thư với sự biết ơn đúng cách, nhưng với niềm tin hoàn toàn vào phong cách và sự phán đoán của con trai bà. Đây là một lá thư không hứa hẹn gì. Tại Đông Kinh bà đại tá, một người không dè dặt và không có phong cách của một mệnh phụ, đã kinh ngạc đọc lá thư trả lời. Bà liệng lá thư qua bàn ăn cho chồng. Bà yêu cầu, "Hãy đọc thư đi. Bà ta muốn hay không muốn một người con dâu Nhật Bản?"

Viên đại tá thận trọng đọc thự "Thực là khốn nạn. Em nên bỏ qua chuyện này đi. Peterson cho biết sẽ không trở lại nữa. Anh phải tìm người thay thế."

Bà Peterson đưa cho chồng lá thư của bà đại tá, rồi bí mật đưa cho Monica, bởi vì ông Peterson dặn bà đừng đưa thư cho bất cứ ai khác. Ông nói, "Thành phố này là một ổ ngồi lê đôi mách. Mình phải giữ kín việc này trong gia đình thôi. Ngoài ra chúng ta chưa nghe tiếng nói của con trai chúng tạ"

Monica không nói gì cả. Nàng đọc thư thật cẩn thận, và trao lại cho bà Peterson. "Có phải các bà đại tá đều - " nàng bỗng ngừng lại.

"Cái gì?"

"Ngôi lê đôi mách." Cuối cùng Monica nói, cố gắng tìm đúng chữ mà không vừa ý.

Bà Peterson đồng ý. "Có lẽ thế. Mặt khác James là một người đàn ông. Hồi nhỏ nó là một đứa con ngoan ngoãn. Bác đã từng nghĩ rồi nó sẽ khác thế. Nhưng nó vẫn thế. Nó giống như bố nó. Nó đã bị tách rời khỏi xã hội bình thường. Monica, bác mong ước cháu sẽ giúp đỡ bác."

Monica mở to đôi mắt xanh. "Tại sao, dĩ nhiên cháu phải giúp bác. Cháu sẽ làm bất cứ cái gì cho James."

Bà Peterson vội ôm hôn Monica, và phải kiễng chân lên mới hôn được. Khi Monica về rồi, bà đi lang thang trong căn nhà mênh mông đẹp đẽ, để thấy mọi nơi mọi chỗ đều hoàn hảo. Phòng của James, một phòng ngủ và phòng khách trên lầu hai. Đáng lẽ bà phải trang trí lại, nếu đã đến lúc. Nhưng chưa phải lúc. Bà chỉ có thể thay những khăn giường, nhưng mền thì còn sạch, những chậu hoa cúc đứng trên bệ lò sưởi và bàn giấy. Cuối cùng bà cầm lên một bông hồng vàng và cắm vào một chiếc bình bạc nhỏ trên chiếc tủ đứng. Đây là bầu không khí bà muốn, cái không khí gia đình, truyền thống nặng nề và ngọt ngào; tình yêu mong đợi mọi thứ của đứa con trai và người thừa kế duy nhất. Bà biết từ kinh nghiệm rằng nếu phản đối và cấm đoán thì thế nào cũng mất nó. Cơn tức giận của nó khích động lên. Bà không nhắc đến người con gái Nhật nữa, dù là với chồng. Bà sẽ quên. Phải coi người con gái ấy không có trên đời này.

Cuối cùng khi James về đến nơi, bà đứng trong phòng khách trong chiếc áo choàng bạc xám, và đưa hai tay ra đón con. Chàng rơi vào vòng tay ấy ngay, hai cánh tay dài và trẻ của chàng cũng ôm lấy mẹ, và cọ mặt vào má mẹ. Đứa con cao lớn của bà đã phải cúi xuống để ôm hôn bà.

Bà khẽ đẩy chàng ra và nói, "Mẹ nghĩ rằng con đã lớn rồi."

"Mẹ lúc nào cũng thơm tho như bao giờ." Hai người hay nói đùa với nhau. Bà nói đùa mọi thứ về con, bàn tay vuốt ve của bà nhẹ như một cánh chim.

Bà vừa cọ má vừa nói, "Ôi mặt con. Con chưa cạo râu từ lúc con rời Nhật Bản, phải không?"

Da mặt của mẹ chàng rất mịn màng tại chỗ chàng vuốt vẹ Chàng kêu lên, "Cho con năm phút thôi." Rồi chàng nhảy lên cầu thang. Cha chàng vừa bước xuống và hai người gặp nhau trong một cái ôm thật mạnh mẽ. Cha chàng không bao giờ cho chàng hơn ông cách diễn tả tình yêu như thế.

James nói, "Mẹ sai con lên cạo râu. Việc này làm con cảm thấy con đã về nhà rồi."

Cha chàng dịu dàng nói, "Vậy thì ba không ngăn cản con nữa."

Đây là thói quen trong nhà này. Mỗi khi chàng về nhà, dù chàng đi đã bao lâu, tất cả đều như cũ, y như chàng chưa bao giờ ra đi. Chàng lao vào phòng của chàng và đứng ngắm nhìn cái quang cảnh thân yêu, phòng khách riêng, phòng ngủ rộng rãi của chàng với những cửa sổ mở ra về hướng tây, và kế đó là phòng tắm sang trọng. Chàng và Dục Thủy có thể sống riêng biệt trong căn nhà này. Có lẽ cha chàng đã khôn ngoan chọn sống ở đây, một nơi không có sự vất vả và lo lắng. Chàng chưa thấy cha chàng buồn khổ bao giờ. Cái thế giới bất hạnh này, cho tới nay ngôi nhà này vẫn gần như thiên đường và không có lý do gì chàng và Dục Thủy không sống tại đây.

Đêm ấy chàng viết cho Dục Thủy. "Darling. Anh đang ngồi trong phòng riêng của anh, căn phòng mà em sẽ chia xẻ với anh. Hãy để anh mô tả để em quen thuộc khi anh nhấc em qua khỏi bậc cửa trước. Anh tự hỏi không biết em có biết sự dị đoan khi bồng vợ mới cưới qua cửa trước không?"

Vì thế chàng mô tả những căn phòng của chàng, căn nhà, cha mẹ chàng trông như thế nào, quang cảnh từ bàn giấy chàng nhìn qua cửa sổ như thế nào, nhìn ra từng lớp đồi và thung lũng, ngay cả dưới ánh trăng. Trên bàn chàng có hoa cúc, không to như hoa cúc Nhật Bản, mà chỉ là những bông hoa nhỏ bé màu xám. Chàng ăn tối riêng với cha mẹ, đôi khi có Monicạ Chàng cho biết Monica Johnson là bạn từ hồi nhỏ của chàng, gần như một người em gái. Bây giờ cô ta cũng là con một nữa, vì các anh của nàng đã tử trận, một người tại Thái Bình Dương, một người tại Đức. Chàng nói với Dục Thủy, "Cô ta sẽ là bạn tốt của em. Trên tất cả, cô ta là một con người rất tốt. Cô ta chỉ hơn em hai, ba tuổi thôi."

Chàng ngạc nhiên thấy Monica trở thành một cô gái xinh đẹp. Sắc đẹp đến với nàng hơi trễ. Chàng nhớ lại nàng chỉ là một cô gái lóng ngóng vụng về và xanh sao, mái tóc vàng thẳng đuỗn, bề ngoài nhút nhát với sự khiêm nhường của một cô gái cao hơn bạn bè. Nàng bây giờ không nhút nhát nữa, và sự khiêm nhường biến đổi thành một sự khiêm tốn ngọt ngào. Tóc nàng óng ánh khi cắt ngắn, nước da mịn màng tươi mát, miệng dịu dàng và không quá độ. Nàng mảnh khảnh và duyên dáng; nàng đã tập cách sống theo đúng con người nàng, và giữ được thái độ tự tin.
Thực là thú vị khi thấy Monica sung sướng khi gặp lại chàng, quả thực vui sướng và không phải giấu diếm chàng điều đó. Chàng muốn kể cho Monica về Dục Thủy ngay lập tức, nhưng chàng chưa kịp kể cho cha mẹ nên không tiện cho bất cứ ai biết trước. Ngoài ra Monica không cố gắng muốn gặp riêng chàng, và chàng cảm thấy khó chịu phải ước hẹn gặp riêng nàng.

Chàng viết xong lá thư dài cho Dục Thủy, và ngồi nhắm mắt một lúc, nhớ và tưởng tượng lại nàng. Ôi thực là khôn ngoan khi chiếm lấy nàng trước khi chàng ra đi! Bây giờ nàng là của chàng, và nàng sẽ đến với chàng tại đây, và không ai có thể phân cách hai người. Chàng tưởng tượng nàng đi quanh quẩn trong căn nhà lớn này, mặc chiếc áo kimono nếu nàng thích, bởi vì nàng trông như một bức tranh đối với chàng. Chàng không muốn nàng hoàn toàn là người Mỹ. Chàng sẽ giữ nguyên nàng như hiện nay, một kho tàng Á Đông, một người có thể chia xẻ cái phần đời ấy của chàng mà không ai trong căn nhà này có thể.

Chàng bước ra chiếc cửa dài kiểu Pháp mở ra ban công, và đứng nhìn đêm trăng bên ngoài. Có những năm chàng không thể nhắc đến nữa, những năm chiến tranh, khi chàng quá trẻ, và bị tách lià khỏi cuộc đời một cách tàn ác. Nhiều cảnh ghi khắc vào tâm não chàng, những kinh nghiệm đã thay đổi chàng sâu xa đến nỗi chàng không thể trốn tránh được. Bây giờ chàng vẫn cảm thấy cái hơi độc bốc lên của rừng già mùa mưa, cái kinh khủng của rắn rết và sâu bọ, sự nguy hiểm liên tục của cái chết, không những từ địch quân mà còn từ bệnh tật nữa, và những nơi hôi thối không bao giờ có ánh nắng mặt trời. Nhưng cái ký ức đáng sợ nhất vẫn là lưỡi dao cắm vào da thịt chắc nịch của con người, và rồi tan ra thành sự mềm mại bên dưới. Tại đây sự chết không bao giờ tới, nhưng chàng vẫn không quên được.

Chàng lập tức đi vào phòng tắm, và mở nước nóng nước lạnh cùng một lúc và để nước đổ ào ào vào cái bồn tắm vĩ đại. Chàng sẽ tắm rửa cho thật sạch và đi ngủ.

° ° °

Bà Peterson hỏi chồng, "Ông nghĩ nó trông thế nào?"

Ông trả lời. "Hoàn toàn mạnh khoẻ, hoàn toàn hạnh phúc." Ông bà sắp đi ngủ, bà trong phòng bà, ông trong phòng ông. Bà đứng trước cánh cửa mở ra giữa hai phòng, một chiếc jacket đăng ten choàng lên áo ngủ bằng lụa. Ông đang thắt lại giây lưng quần áo ngủ.

Bà Peterson nói, "Tôi sẽ không nói một lời. Để nó nghĩ chúng ta chưa biết chuyện của nó."

"Như vậy đúng lắm."

Ông bước tới cửa và khẽ hôn bà. Ông khuyên, "Bà nên đi ngủ. Bà có một ngày quá khích động rồi."

Bà lần lữa dừng lại. Bà tư lự, "Nó trông đẹp trai quá. Ông biết đấy, khi nó còn nhỏ tôi không nghĩ nó sẽ đẹp trai như thế. Tôi rất mừng nó trông giống ông."

Ông chồng cãi lại. "Nó không giống tôi. Tôi giống mẹ tôi. Nó giống bố tôi."

Hai người hôn nhau một lần nữa rồi đi vào phòng ngủ riêng biệt, cửa giữa hai phòng vẫn mở. Đôi khi vào ban đêm, bà thường thức dậy và rón rén khép cửa lại. Ông không bao giờ biết bà làm như thế. Nhưng đến sáng thì cái cửa bao giờ cũng khép lại. Ông không bao giờ hỏi việc ấy có nghĩa gì.

° ° °

Monica nói, "Ba mẹ biết chuyện của anh rồi."

Nàng tình cờ gặp James sáng hôm sau khi nàng đi mua đồ cho mẹ. Mẹ nàng thường quên mua những thứ cần thiết cho một ngày. Ngay từ thời thơ ấu, Monica đã phải ra phố để mua những thứ mẹ nàng quên. Cũng không xa lắm. Mười lăm phút đi bộ trên con đường rợp bóng cây đưa nàng tới những cửa tiệm. Nàng vẫn đi bộ ngay cả khi nàng đã có xe hơi riêng. Đi bộ như thế cho nàng cơ hội nói chuyện với người quen. Thế là nàng gặp James và hai người đi bộ bên nhau, chào hỏi mọi người trên đường đi. Nàng vẫn chưa cao bằng chàng.

Rồi chàng kể cho nàng nghe về Dục Thủy. Chàng phải kể cho một người nào đó. Chàng không thể cứ nghĩ đến nàng, viết cho nàng mỗi tối, và rồi không nói cho ai biết. Sớm muộn chàng sẽ phải kể cho cha mẹ biết, nhưng phải kể hoàn toàn vào đúng lúc nhất. Chàng tự nhủ mẹ chàng sẽ không dễ dàng chấp nhận vợ chàng, dù người vợ ấy là ai. Không có lý gì Dục Thủy không được đón mừng kém một người khác, một khi mẹ chàng hiểu rằng chàng đã lấy nàng.

Chàng không tự nhận rằng chàng muốn Monica biết vì chính nàng. Chàng khinh bỉ những người tưởng tượng đàn bà yêu họ, nhưng cái trí óc nhạy cảm của chàng bảo chàng rằng nếu chàng không bao giờ trông thấy Dục Thủy thì chàng dễ dàng nghĩ chàng trở về với Monicạ Cách cư xử dịu dàng ngọt ngào thành thực của nàng đối với chàng có thể chẳng có nghĩa gì cả. Chàng chưa bao giờ quan tâm tìm hiểu sâu xa hơn. Có thể Monica cư xử như thế đối với mọi người.

Chàng dừng lại, không tin tưởng nhắc lại, "Ba mẹ tôi biết rồi à?"

"Bà đại tá viết cho mẹ anh." Monica trả lời bằng giọng ngọt ngào bình tĩnh kéo dài. Nàng cố gắng không kéo dài giọng, nhưng giọng nàng không thay đổi được.

James kêu lên, "Chính ông đại tá cũng không biết."

"James đừng đứng lại. Người ta bắt đầu nhòm ngó rồi đấy."

Chàng vội bước đi và nàng phải cố bắt kịp bước của chàng. Nàng cười, "Nhưng cũng đừng chạy nữa. Ông đại tá không biết cái gì?"

Chàng chậm bước lại. "Tôi đã kết hôn với Dục Thủy. Không ai biết chuyện này, trừ cô ra. Tôi muốn cô biết vì tôi cần sự giúp đỡ của cộ Tôi đi thẳng tới Kyoto và kết hôn với Dục Thủy, để không ai có thể chia cách chúng tôi được nữa. Tôi biết tại sao tôi được nghỉ phép - đó là mục đích làm tôi có thể quên được Dục Thủy. Ông đại tá và bà vợ nghĩ rằng nếu tôi trở về nhà với mọi người thế này - " chàng nhìn con đường trồng cây hai bên, những cửa tiệm, những căn nhà màu trắng đằng sau những lối đi. "Họ nghĩ tôi sẽ quên. Thế là cái mụ đàn bà khốn nạn ấy viết thư cho mẹ tôi!"

Chàng nhăn mặt và Monica mắc cở nhìn thấy chàng giận dữ. Chàng có quyền gì đi ra nước ngoài và tìm một người vợ ngoại quốc? Thế còn những người đàn bà như nàng, lớn lên trong những thành phố và làng nhỏ tại khắp Hoa Kỳ thì sao? Đàn bà ngoại quốc phải lấy chồng ở nước họ. James là của nàng. Nếu chàng không bị bắt buộc phải nhập quân ngũ thì bây giờ chàng và nàng đã lấy nhau rồi, một việc không thể khác được và một ngày nào đó nàng sẽ sống trong ngôi nhà của dòng họ Peterson, mà nàng quen biết từ ngày nàng còn rất nhỏ. Nếu chàng không đẹp trai, nếu chàng không cao hơn nàng - nàng không thể lấy một người chồng nhỏ con hơn nàng, và hầu như tất cả đàn ông khác đều bé nhỏ hơn nàng - thì nàng đã không làm quyết định như hiện naỵ Nàng sẽ liên kết với bà Peterson chứ không phải với chàng. Nàng sẽ làm mọi cách để cho người con gái Nhật kia không bao giờ bước tới đây...

Chàng nói mau lẹ bằng giọng đều đều. "Tôi sẽ đem Dục Thủy sang đây ngay khi nào tôi thu xếp được. Rất may nàng cũng là một công dân Mỹ! Nàng sinh tại Hoa Kỳ. Monica, thực ra mãi tới năm 15 tuổi nàng mới trở về Nhật Bản. Nàng cũng đi học tại đây. Tiếng Anh của nàng hoàn toàn - hầu như hoàn toàn."

Monica nói, "Tôi nghĩ lấy vợ Nhật cũng hơi khó khăn đấy." Dưới vành nón trắng ngà, nàng vẫn mỉm cười, nhìn đường phố, thỉnh thoảng vẫy tay chào một người nào đó. Cứ vài phút họ lại phải dừng lại chào hỏi người quen.

"Có phải James Peterson không?"

Một nhóm con gái xinh đẹp trên đường tới hội quán đánh cờ, vây quanh hai người. "Monica, có lẽ sáng nay chị không tới hội quán được, phải không?"

Giọng nói ngọt ngào của họ vang lên trong không khí mùa thu mát mẻ, những quần áo mới mùa thu, những chiếc áo jackets rực rỡ, những chiếc váy tung bay, những chiếc nón nhỏ, mái tóc óng ánh, những đôi mắt long lanh và những bàn tay xinh đẹp vẫy gọi vây quanh James và Monica với sự ấm áp rất ngây thơ những cũng rất đàn bà. Những đôi mắt con gái quan sát James và những đôi môi đỏ hồng mở hé. Trên mỗi khuôn mặt phấn son đẹp dẽ này hiện ra một cái nhìn tìm kiếm của một thiếu nữ, sẵn sàng bất cứ lúc nào cũng có thể bỏ bạn bè khi một thanh niên vừa ý xuất hiện. Nhưng Monica là người may mắn được chàng cùng đi. Cái động lực trả thù hướng về Monicạ Nàng cười với họ và nói bằng giọng đáng yêu. "James đang kể cho tôi nghe một tin tuyệt vời. James đã kết hôn với một cô gái Nhật xinh đẹp, ngay trước khi trở về."

Thực là tội nghiệp khi phải trông thấy những bộ mặt thay đổi, và cố gắng thay đổi một lần nữa, cái giây phút cố gắng tự kiểm soát, những đôi mắt long lanh của hạnh phúc giả tạo, và những lời khen ngợi cũng giả tạo. "Ôi, James, thật tuyệt vời!"

"Hãy cho chúng tôi biết về cô tạ"

"Anh có hình của cô ta không?"

Chàng tức giận nhìn Monicạ Chàng cố gắng nói. "Hừ, tôi không có ý định công bố như thế này."

Chàng có một tấm hình nhỏ mà Dục Thủy tặng cho chàng trước khi hai người chia tay, một tấm hình nhỏ chụp trong y phục nữ sinh của nàng. Đây không phải là một tấm hình đẹp. Nàng có vẻ nghiêm trang, quần áo đơn sơ, tóc không chải. Nhưng mọi người vội cầm lấy rồi truyền tay nhau; và trông thấy khuôn mặt trẻ nghiêm trang ấy, họ kêu lên với sự thoải mái và lòng tội nghiệp cho chiến thắng. "James, trông cô ta thật là khả ái."
Họ trao lại tấm hình cho Monica, gật đầu mỉm cười và bỏ đi, trong khi Monica tiếp tục bước bên chàng và nhìn khuôn mặt Dục Thủy. Đôi mắt thực là kỳ lạ.

James nói, "Ảnh này không giống. Cô ta đẹp lắm, và cô ta còn đẹp hơn nữa trong y phục Nhật Bản."